Bağ-Kur primi nedir?
Bağ-Kur, 5510 sayılı Kanun’da 4/b olarak geçen ve kendi adına bağımsız çalışanların (esnaf, tüccar, şirket ortağı, serbest meslek erbabı, çiftçi) tabi olduğu sigortalılık türüdür. Bu sigortalılar primlerini kendileri öder. Prim, beyan edilen prime esas kazanç üzerinden hesaplanır.
Aylık prim tutarı, kazancın yükselmesiyle artar. Buna karşılık yüksek kazanç beyanı, ileride bağlanacak emekli aylığına esas ortalama kazancı da yükseltir. Bu nedenle prim tutarı yalnızca bir gider değil, aynı zamanda emeklilik planlamasının parçasıdır.
Prim oranı ve düzenli ödeme indirimi
Zorunlu 4/b sigortalılıkta genel prim oranı yüzde 34,75’tir. Bu oran malullük-yaşlılık-ölüm (yüzde 20), genel sağlık sigortası (yüzde 12,5) ve kısa vadeli sigorta kollarından (yüzde 2,25) oluşur. İsteğe bağlı sigortada kısa vadeli kollar bulunmadığı için oran genellikle yüzde 32’dir.
Temel formül:
Aylık prim = Prime esas kazanç × Prim oranı
İndirimli oran = Prim oranı − 5 puan
Primini süresinde ödeyen ve prim borcu bulunmayan 4/b sigortalılar için 5 puanlık indirim uygulanabilir. Bu durumda efektif oran yüzde 29,75’e iner ve aylık prim azalır.
Örnek Bağ-Kur prim hesabı
Prime esas aylık kazancı 26.005 TL olan bir esnaf düşünelim. Zorunlu 4/b oranı yüzde 34,75 ile aylık prim yaklaşık 9.037 TL olur. Düzenli ödeme indirimiyle (yüzde 29,75) aylık prim yaklaşık 7.736 TL’ye iner.
- Prime esas kazanç: 26.005 TL
- İndirimsiz prim (%34,75): ≈ 9.037 TL
- İndirimli prim (%29,75): ≈ 7.736 TL
- Aylık tasarruf: ≈ 1.300 TL
Sık sorulan sorular
Bağ-Kur primi nasıl hesaplanır?
Bağ-Kur (4/b) primi, prime esas aylık kazanç ile prim oranının çarpılmasıyla bulunur. Genel prim oranı yüzde 34,75'tir. Primini düzenli ödeyen ve borcu olmayan sigortalılarda 5 puanlık indirim uygulanabilir, bu durumda efektif oran yüzde 29,75 olur.
Bağ-Kur prim tabanı ve tavanı nedir?
Prime esas kazanç, en az brüt asgari ücret (taban) kadar olabilir; en fazla asgari ücretin 7,5 katına (tavan) kadar beyan edilebilir. Daha yüksek kazanç beyan etmek hem aylık primi hem de emekliliğe esas kazanç ortalamasını yükseltir.
İsteğe bağlı sigorta primi ile Bağ-Kur primi aynı mı?
Hayır. İsteğe bağlı sigorta priminde kısa vadeli sigorta kolları yer almadığı için oran genellikle yüzde 32'dir (malullük-yaşlılık-ölüm yüzde 20 + genel sağlık sigortası yüzde 12). Zorunlu 4/b priminde ise kısa vadeli kollar da bulunur.
Bu hesaplayıcı resmi prim tutarını verir mi?
Hayır. Bu araç girilen kazanç ve orana göre yaklaşık bir sonuç üretir. Güncel asgari ücret, prim oranları, teşvikler ve indirim koşulları için SGK ve resmi kaynaklar esas alınmalıdır.
Bilgilendirme notu
Bu hesaplayıcı yalnızca genel bilgilendirme amacı taşır. Prim oranları, asgari ücret, taban-tavan tutarları, teşvik ve indirim koşulları mevzuata göre değişebilir. FinansMotoru resmi SGK veya mali müşavirlik hizmeti sunmaz.